Đại học Cranfield, Anh quốc đã chế tạo thành công một chiếc bồn cầu với một loạt các ưu điểm như giá rẻ, dễ bảo trì và đáp ứng được yếu tố "xanh" khi không cần sử dụng nước và có thể chuyển đổi chất thải của con người thành điện và nước sạch. Chiếc bồn cầu có tên gọi Nano Membrane Toilet (tạm dịch: bồn cầu màng nano) và sẽ được thử nghiệm trong năm nay, nơi triển khai đầu tiên dự kiến là Ghana - một quốc gia ở Tây Phi. Giải pháp bồn cầu độc đáo này sẽ có thể giúp đỡ 2,3 tỉ người trên thế giới phải sống dưới tình trạng không có bồn cầu an toàn, hợp vệ sinh.

Nano Membrane Toilet có thiết kế giống như một chiếc bồn cầu thông thường nhưng ẩn chứa bên trong là cả một hệ thống máy móc độc đáo. Nó cũng có một phần chậu chứa chất thải nhưng thay vì hoạt động theo nguyên tắc ống siphon chữ U truyền thống, phần phễu này sở hữu một cơ chế xoay lật giống cửa trập. Khi đậy nắp bồn cầu, chậu xí lật úp xuống dưới trút toàn bộ chất thải vào một buồng lắng ngăn mùi hôi thoát ra ngoài. Một phần lưỡi cào cũng sẽ làm sạch lòng chậu trước khi xoay ngược trở lại chuẩn bị cho lần sử dụng tiếp theo. Chất thải sau đó được lọc thông qua một lớp màng nano đặc biệt giúp phân tách phân tử nước bốc hơi từ phần còn lại của chất thải, từ đó ngăn ngừa mầm bệnh cũng như các vật rắn khác trôi theo dòng nước.

Hơi nước tiếp tục được truyền qua một buồng lọc
khác có chứa các hạt hút nước
được phủ nano khiến cho hơi nước ngưng tụ lại và rơi
xuống một khu vực thu thập bên dưới. Thứ nước
này đủ sạch để giặt giũ và tưới cho cây
trồng.
Các chất thải rắn và mầm bệnh được đưa đến một
buồng thứ 2 bằng vít trôn ốc Archimedes.
Thành phần này của thiết kế vẫn đang trong
giai đoạn hoàn thiện nhưng ý đồ đối với chất
thải rắn là sau khi thu thập sẽ được chuyển đến
nhà máy để đốt thành tro và năng
lượng. Năng lượng sẽ vận hành quy trình lọc
màng nano và phần còn lại đủ để sạc
điện thoại hay các thiết bị cỡ nhỏ khác.
Sản phẩm thải ra từ toàn bộ quy trình
trên là tro từ việc đốt chất thải rắn.
Nó khá giàu dinh dưỡng và
không chứa tác nhân gây bệnh, từ
đó có thể dùng để bón cây.
Theo nhóm phát triển, chiếc bồn cầu này
có thể đáp ứng nhu cầu chất thải của 1 gia
đình 10 người.
Chiếc bồn cầu Nano Membrane Toilet được gây quỹ một
phần từ quỹ Bill & Melinda Gates Foundation theo cuộc
thi " Tái phát minh nhà vệ
sinh" (Reinvent the Toilet Challenge) và sản
phẩm cũng đã đạt được giải thưởng CleanEquity Monaco
2015. Theo kế hoạch, bồn cầu màng nano của đại học
Cranfield sẽ được thử nghiệm ngay trong năm nay, Ghana
có thể là nơi được chọn.
Hiện tại, có hơn 650 triệu người trên thế giới
không được tiếp cận với nguồn nước sạch và hơn
2,3 tỉ người không được dùng bồn cầu
riêng và đủ an toàn đối với sức khỏe.
Các nhà nghiên cứu trên thế giới
hiện đang tìm cách giải quyết vấn đề
này nhưng các giải pháp công nghệ
cao chẳng hạn như bổ sung các tấm pin quang điện
vào nhà xí, bồn cầu vẫn quá đắt
đỏ để sử dụng thực tiễn.
Ngoài ra, các vấn đề xã hội cũng
đóng vai trò không nhỏ. Nếu hạ tầng
nhà vệ sinh, bồn cầu, bệ xí … bị hư
hỏng, người ta có khuynh hướng đi ra ngoài
và "tè bậy" thay vì sử dụng
nhà vệ sinh hôi thối trong nhà. Điều
này khiến phụ nữ đối mặt với nguy cơ bị cưỡng hiếp
cao hơn cũng như gây ô nhiễm môi trường
sống.
Bồn cầu màng nano được xem là một giải
pháp sạch, không gây mùi và
rất hứa hẹn. Nó có thể phát huy lợi
ích tại những nơi thiếu hệ thống cống rãnh,
nguồn điện và nước. Kế hoạch sử dụng bồn cầu
là cho các hộ gia đình thuê
dùng thông qua một tổ chức địa phương nhằm
dàn trải chi phí. Đây cũng là một
yêu cầu trong khuôn khổ cuộc thi Tái
phát minh nhà vệ sinh, theo đó chi
phí sử dụng bồn cầu không được vượt quá
5 cent/người/ngày.
Nếu tất cả đều diễn ra theo kế hoạch, bồn cầu màng
nano của đại học Cranfield còn có thể mở rộng
sử dụng trong quân đội, các khu xây
dựng,trên thuyền và các sự kiện
ngoài trời. Dưới đây là video mô
tả hoạt động của bồn cầu Nano Membrane Toilet với những
ý tưởng ban đầu được đại học Cranfield thực hiện
vào năm 2014.


Bình luận về bài viết